Econsultancy heeft in opdracht van Van Houtum architecten in februari 2020 een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek (IVO, verkennende fase) door middel van boringen uitgevoerd. Het plangebied is gelegen aan de Ham 5 te Erp in de gemeente Meierijstad. Bij de aanvraag van de hiervoor benodigde omgevingsvergunning is gebleken dat voor een plangebied een archeologische onderzoeksplicht geldt. Deze onderzoeksplicht vloeit voort uit het Verdrag van Malta (1992) en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo, 2010). Het archeologisch onderzoek is noodzakelijk om te bepalen of er archeologische waarden aanwezig zijn binnen het plangebied en of deze door de voorgenomen bodemingrepen kunnen worden aangetast. Doel van het bureauonderzoek is een antwoord te vinden op de vraag wat de gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied is. Dit wordt uitgevoerd door middel van het verwerven van informatie, aan de hand van bestaande bronnen, over bekende en verwachte archeologische waarden. Het inventariserend veldonderzoek (IVO-overig, verkennende fase) heeft tot doel de in het bureauonderzoek opgestelde gespecificeerde archeologische verwachting aan te vullen en te toetsen door middel van boringen. Het veldonderzoek heeft tot doel antwoorden te vinden op wat de bodemopbouw is binnen het plangebied en wat de gevolgen zijn van het in het plangebied aangetroffen bodemprofiel voor de gespecificeerde archeologische verwachting. Met de resultaten van het archeologisch onderzoek kan worden vastgesteld of binnen het plangebied archeologische waarden aanwezig (kunnen) zijn en of vervolgonderzoek dan wel planaanpassing noodzakelijk is.Gespecificeerde archeologische verwachting bureauonderzoek Op basis van de gegevens in het bureauonderzoek geldt er een lage verwachting voor het LaatPaleolithicum en Mesolithicum. Het plangebied ligt circa 600 meter van een beekdal, waardoor het niet een geschikte locatie was voor de jagers-verzamelaars. Er geldt een middelhoge verwachting voor het Neolithicum tot en met de Vroege-Middeleeuwen. De locatie op een dekzandvlakte was niet de meest geschikte locatie voor bewoning. Over het algemeen werden de hogere ruggen, zoals de dekzandrug ten oosten, bewoond. De lagere en nattere delen werden gebruikt voor landbouw. Wellicht zijn er resten van het agrarisch gebruik uit het Neolithicum tot en met de Vroege-Middeleeuwen aanwezig. Het plangebied ligt niet op een locatie waar laatmiddeleeuwse of nieuwe tijd historische bebouwing aanwezig is. Er geldt dan ook een lage verwachting voor bewoningsresten uit de LateMiddeleeuwen en Nieuwe tijd. De hoeve op de locatie Ham 5, direct ten oosten van het plangebied, is gerealiseerd in 1768. Het plangebied werd destijds gebruikt als agrarisch gebied. Mogelijk zijn er nog resten van dit agrarisch gebruik aanwezig in het plangebied. Voor deze off-site sporen gerelateerd aan landbouw geldt een hoge verwachting.Resultaten inventariserend veldonderzoek Het bodemprofiel komt niet overeen met de verwachting, er is namelijk geen laarpodzolgrond aangetroffen. Er is namelijk geen restant van een podzolprofiel aangetroffen. Tevens is aangetoond dat het gaat om een natte situatie, die niet geschikt is voor bewoning. De verwachting is dan ook voor alle periodes bijgesteld naar laag. De initiatiefnemer heeft vooraf aangegeven dat het terrein tot 80 centimeter onder maaiveld is geploegd. Uit het booronderzoek is gebleken dat de ploegdiepte tussen de 60 en 70 centimeter onder maaiveld heeft gelegen. Aangezien er geen (restanten van een) podzolprofiel zijn aangetroffen, kan er worden geconcludeerd dat de B-horizont en de volledige top van de C-horizont is opgenomen in de bouwvoor.Conclusie De gespecificeerde verwachting voor resten uit het Neolithicum tot en met de Vroege-Middeleeuwen kan worden bijgesteld naar laag voor alle perioden. Op basis van de waarnemingen in het veld kan ook de verwachting voor off-site fenomenen, behorende bij de hoeve ten oosten van het plangebied, worden bijgesteld naar laag. Eventuele perceelgreppels kunnen wel verwacht worden in het plangebied, maar de informatiewaarde van deze greppels is dermate laag, dat er geen nader onderzoek wordt geadviseerd om deze te onderzoeken.Advies Op grond van de resultaten van het bureau- en veldonderzoek adviseert Econsultancy om het plangebied vrij te geven. Bovenstaand betreft een advies, opgesteld door Econsultancy. Het advies dient ter goedkeuring voorgelegd te worden aan de bevoegde overheid (gemeente Meierijstad). Na beoordeling wordt door de bevoegde overheid een besluit genomen.De gemeente en diens adviseur hebben het rapport beoordeeld (13-2-2020). De gemeente gaat niet akkoord met het advies tot vrijgave. In de beoordeling staat als volgt: wij vragen het advies aan te passen, rekening houdend met het volgende: we mogen aannemen dat gezien de algemene verwachting de kans op het aantreffen van behoudenswaardige archeologische waarden dan wel klein is, echter de mogelijke situering van de landweer in de nabijheid of zelfs in het plangebied zelf is interessant genoeg om naar een bepaalde vorm van nader onderzoek te streven. Dit mede gezien ook de combinatie van de landweer met de stenen kamer. Na contact met de adviseur van de gemeente, dhr. J. van der Roest, is er besloten dat er een proefsleuvenonderzoek de beste vorm van vervolgonderzoek is (d.d. 26-3-2020).