V-21.0663: Oeffelt, Aanleg poelen, Oeffelter Meent Gemeente Boxmeer, Plangebied Poelen Oeffelter Meent te Oeffelt

DOI

BAAC heeft een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een inventariserend veldonderzoek (karterend booronderzoek naar een archeologische laag) uitgevoerd voor een plangebied in het natuurgebied Oeffelter Meent te Oeffelt, gemeente Land van Cuijk. Aanleiding voor het onderzoek is de aanleg van in totaal zeven poelen waarvoor uit het archeologische bureauonderzoek is gebleken dat hier archeologische waarden worden verwacht. De poellocaties 1 t/m 5 liggen binnendijks en de poellocaties 6 en 7 buitendijks.Uit het door BAAC in 2021 uitgevoerde bureauonderzoek is gebleken dat het plangebied op een hoger in het landschap gelegen rivierduin ligt omgeven door pleistocene en (vroeg-)holocene rivierlopen. Op basis van het bureauonderzoek geldt voor het gehele plangebied, met uitzondering van het noordoostelijke deel van het plangebied, een hoge archeologische verwachting op het aantreffen van archeologische resten vanaf het laat-paleolithicum tot en met de nieuwe tijd B (complextypen: jagers-verzamelaarskampement, , nederzetting, urnenveld, boerderij met erf, oud dijklichaam, water gerelateerde complextypen/losse vondsten in en langs de restgeulen). In het binnendijkse deel van het plangebied liggen twee akkercomplexen waarbij resten van boerenerven worden verwacht uit de late middeleeuwen en/of nieuwe tijd. Beide boerenerven zijn in de 19e eeuw verdwenen. Tussen de Rijtjes en de Oude Maasdijk ligt een schietbaan met kogelvanger uit de nieuwe tijd C. Ter hoogte van de Oude Maasdijk worden meerdere bewoningssporen verwacht, die kunnen corresponderen met de late middeleeuwen B tot en met de nieuwe tijd C. Langs deze weg worden ook losse vondsten behorende tot de Tachtigjarige Oorlog verwacht.Archeologische resten zijn direct onder de bouwvoor vanaf circa 30 cm –mv te verwachten. Er dient rekening te worden gehouden met meerdere potentiële archeologische niveaus. Deze worden verwacht in de top van de holocene oeverafzettingen, de top van het rivierduinzand en/of in de top van laat-glaciale oeverafzettingen (c.q. de Laag van Wijchen). De diepteligging van de mogelijk aanwezige archeologische niveaus is vooralsnog onbekend.Uit het veldonderzoek blijkt dat in de deelgebieden 1, 2, 3 en 4 twee (en mogelijk zelfs drie) archeologisch relevante lagen voorkomen. De oudste bevindt zich in de top van het (door overstromingsleem bedekte) Laat-Pleniglaciaal rivierterras. Een tweede niveau bevindt zich in de top van (het door leem afgedekte) rivierduinzand. Een mogelijk derde niveau betreft een slecht ontwikkelde bodem die in deelgebied 3 is aangetroffen in een pakket rivierduinzand.Voor de archeologisch relevante niveaus geldt een hoge kans op het aantreffen van archeologische resten indien er sprake is van een goed ontwikkelde (verweerde) (podzol)bodem. Dit is van toepassing in de deelgebieden 1, 2, 3 en 4.Het oudste archeologische niveau, het Laat-Pleniglaciaal rivierterras, is in alle deelgebieden herkend. Er is echter alleen sprake van een archeologisch relevante laag als er sprake is van een duidelijk verweerde (verbruinde) bodemhorizont. In de deelgebieden 5 en 6 is sprake van een natte, sterk ijzerhoudende bodem, op basis waarvan dit niveau hier niet als archeologisch relevant is geclassificeerd. Deelgebied 7 is in grote mate geroerd door menselijk toedoen. Voor dit deelgebied is eveneens geen sprake van een archeologisch relevante laag.De archeologische verwachting uit het bureauonderzoek kan op basis van de resultaten van het veldonderzoek voor de deelgebieden 1 tot en met 4 gehandhaafd blijven. De verwachting uit het Inventariserend veldonderzoek, karterende fase 6 bureauonderzoek voor de deelgebied 5 t/m 7 kan naar beneden toe worden bijgesteld naar een lage archeologische verwachting voor alle perioden.De geplande uitgravingsdiepte van de aan te leggen poelen is 8 m +NAP (gemiddeld circa 2,5 tot 3 m -mv). Gezien de diepteligging van de twee (of drie) archeologische niveaus in de deelgebieden 1, 2, 3 en 4 vanaf respectievelijk 20, 70 en 90 cm -mv bestaat er een kans dat eventueel aanwezige archeologische resten bedreigd worden door de voorgenomen werkzaamheden. BAAC adviseert om bodemverstorende activiteiten in en rondom de deelgebieden 1, 2, 3 en 4 zo veel mogelijk te vermijden. Indien dat niet mogelijk is adviseert BAAC een archeologisch vervolgonderzoek uit te laten voeren op de locatie van poelen 1 tot en met 4 en de aan te leggen toegangswegen voor de dumpers. Dit archeologische vervolgonderzoek bestaat uit twee delen; 1) een karterend (en eventueel direct aansluitend waarderend) booronderzoek dat geschikt dient te zijn om vast te stellen of er sprake is van een vindplaats van jagers-verzamelaars uit het laat-paleolithicum/mesolithicum en 2) een proefsleuvenonderzoek om vast te stellen of er sprake is van een vindplaats uit het neolithicum tot en met de nieuwe tijd (nederzetting, urnenveld, boerenerf, schietbaan).De poellocaties 5, 6 en 7 hebben een lage archeologische verwachting voor alle perioden .Voor deze poellocaties wordt geen aanvullend archeologisch onderzoek geadviseerd.De adviseur van de bevoegde overheid heeft geadviseerd het rapport goed te keuren en het advies voor vervolgonderzoek in de vorm van een karterend booronderzoek en (deels) proefsleuvenonderzoek over te nemen. Het advies om in de deelgebieden 5, 6 en 7 geen vervolgonderzoek uit te laten voeren is eveneens overgenomen.

Identifier
DOI https://doi.org/10.17026/dans-zjc-ns75
Metadata Access https://archaeology.datastations.nl/oai?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_datacite&identifier=doi:10.17026/dans-zjc-ns75
Provenance
Creator C.C. Kalisvaart
Publisher DANS Data Station Archaeology
Contributor R.C.B. Steenbak; BAAC
Publication Year 2024
Rights DANS Licence; info:eu-repo/semantics/restrictedAccess; https://doi.org/10.17026/fp39-0x58
OpenAccess false
Contact R.C.B. Steenbak (Provincie Noord-Brabant)
Representation
Resource Type Dataset
Format application/dbf; application/pdf; application/gml+xml; image/jpeg; application/zip; text/xml
Size 17631; 78044; 54432; 65027; 20107; 16855; 333597; 349053; 345096; 326258; 337485; 164583; 47170; 23291; 174228; 224077; 47528; 66635; 3011810; 17146965; 4305441; 3730968; 5234788; 3186278; 5538662; 4671663; 4068419; 5743302; 3892633; 6480343; 22906
Version 1.0
Discipline Humanities