KSP Archeologie heeft een archeologisch bureauonderzoek met enkele boringen uitgevoerd voor het project Fabriekskwartier in Tilburg. Het onderzoek is uitgevoerd voor de aanvraag van een bestemmingsplanwijziging voor de nieuwbouwplannen.
Op basis van de landschappelijke ligging op de flank van een dalvormige laagte/beekdal en archeologische vindplaatsen uit de omgeving is aan het plangebied een hoge verwachting toegekend voor zowel vuursteenvindplaatsen uit het Laat-Paleolithicum tot en met het Neolithicum als voor nederzettingsresten uit het Neolithicum tot en met de Volle Middeleeuwen (tot in de 13e eeuw). Het potentiële archeologische niveau wordt onder een humeus cultuurdek (uit de Nieuwe tijd) verwacht in de top van de oorspronkelijke (podzol)bodem. Op basis van de historische ontwikkeling is aan het plangebied een lage verwachting toegekend voor bebouwingsresten uit de Late Middeleeuwen (vanaf de 13e eeuw) tot en met de Nieuwe tijd. Wel kunnen ontginningssporen uit de Nieuwe tijd worden verwacht, de gedempte Korvelse Waterloop en sporen van een erf met schuur in de zuidwestelijke hoek.
In de tweede helft van de 20e eeuw is het plangebied ingericht als bedrijventerrein. Uit het bouwdossieronderzoek blijkt dat een aantal panden (deels) diep zijn gefundeerd, waardoor het potentiële archeologische niveau verstoord kan zijn. Tijdens het booronderzoek is een (deels) intact potentieel archeologisch niveau aangetroffen dat is afgedekt door een recent ophogingspakket. De diepteligging van het archeologische niveau in de boringen varieert van gemiddeld 80 – 95 cm tot 185 – 195 cm beneden maaiveld (ca. 11,21 tot 12,78 m +NAP). Vanwege deze grote diepteligging is de verwachting dat het potentiële archeologische niveau ook onder de bebouwing nog intact aanwezig is. Uitzondering hierop zijn het westelijke deel van bedrijfspand aan de Fatimastraat 45 en de zuidelijke aanbouw aan de Havendijk nummer 26. Op basis hiervan blijft de hoge verwachting voor zowel vuursteenvindplaatsen uit het Laat-Paleolithicum tot en met het Neolithicum als voor nederzettingsresten uit het Neolithicum tot en met de Volle Middeleeuwen (tot in de 13e eeuw) voor de rest van het plangebied gehandhaafd. De resultaten van het booronderzoek geven geen aanleiding om de lage verwachting voor resten uit de Late Middeleeuwen (vanaf de 13e eeuw) tot en met de Nieuwe tijd bij te stellen.
Op basis van de resultaten het onderzoek geldt voor grote delen van het plangebied een hoge archeologische verwachting. Alleen ter plaatse van het westelijke deel van bedrijfspand aan de Fatimastraat 45 en de zuidelijke aanbouw aan de Havendijk nummer 26 is het archeologische bodemarchief verdwenen vanwege de diepe ontgravingen die daar volgens de bouwdossiers hebben plaatsgevonden. Voor deze twee terreindelen wordt dan ook geen vervolgonderzoek geadviseerd.
In de rest van het plangebied is afhankelijk van diepte van de geplande bodemingrepen vervolgonderzoek noodzakelijk. Daarbij geldt in ieder geval dat als de bouwputten tot in het vaste zand worden uitgegraven, aanwezige archeologische resten verloren kunnen gaan en vervolgonderzoek noodzakelijk is. Voor het grootste deel van het plangebied wordt vervolgonderzoek geadviseerd bij bodemingrepen dieper dan 100 cm beneden maaiveld. In drie beperkte terreindelen in het zuidwesten en oosten wordt vervolgonderzoek geadviseerd voor ondiepere bodemingrepen vanaf respectievelijk 30 cm, 50 cm en 80 cm beneden maaiveld. Voor een terreindeel in het westen wordt de ondergrens vanwege een dik ophogingspakket verruimd naar 135 cm diepte.
Als vervolgonderzoek nodig is, dan wordt een proefsleuvenonderzoek geadviseerd om vast te stellen of in het plangebied archeologische resten aanwezig zijn.
