BAAC heeft in februari 2024 een opgraving, variant archeologische begeleiding, uitgevoerd in het plangebied Sterreschansweg 77 te Nijmegen, ook wel bekend als Villa Salatiga. De aanleiding voor het archeologisch onderzoek is de voorgenomen realisatie van nieuwbouw met ondergrondse parkeergarage naast het huidige Rijksmonument.

Het plangebied bevindt zich in een gebied van zeer hoge archeologische waarde en valt tevens binnen de archeologische kernzone van de Nedergermaanse Limes, die de status van UNESCO-werelderfgoed heeft. Het onderzoeksgebied bevindt zich binnen de grenzen van het Romeinse legerkamp van het Tiende Legioen. In 1950 zijn bij de bouw van de huidige kapel muur- en funderingsresten van een Romeins gebouw gevonden. Tevens bevindt het plangebied zich ter plaatse van het 19e eeuwse Fort Sterreschans.

Het huidige onderzoek is het directe vervolg op een proefsleuven- en kijkgatenonderzoek (2023), waarbij een stuk in situ muurwerk uit de Romeinse tijd is gevonden. Ook bleken ter plaatse nog bebouwingsresten van het Fort Sterreschans in de ondergrond aanwezig te zijn.

Tijdens de opgraving is een totaal oppervlak van 335 m2 onderzocht tijdens het uitgraven van de bouwput voor de parkeergarage. Daarbij is, op grote diepte, een in situ restant van een muurfundering van een gebouw uit de Romeinse tijd gevonden. Deze fundering bestaat uit een hard pakket mortel met kiezels, keien en fragmenten bouwkeramiek, met daaronder een vlijlaag van klei. De muur zelf, die op het fundament stond, is volledig uitgebroken. Het fundament kan niet nader worden gedateerd dan Romeinse tijd; ook de herkomst van de klei is niet duidelijk geworden. Het fundament kan deel uitmaken van hetzelfde gebouw waarvan in 1950 en 2023 al resten waren gevonden, maar dat is niet met zekerheid te zeggen. Uit de verstoorde grond zijn enkele losse vondsten uit de Romeinse tijd verzameld, namelijk twee scherven gladwandig aardewerk, meerdere brokken kalkmortel en enkele tegula-fragmenten. Van die laatste heeft één groot stuk een randtype 2,3 dat wordt geassocieerd met het Tiende Legioen.

In de bouwput zijn ook meerdere bebouwingsresten van het Fort Sterreschans uit de 19e eeuw gevonden, namelijk resten van een gemetselde doorgang, kazematten, de noordelijke opstand van de toegangsweg van het fort en een overkluisde toegangsweg. Deze maken deel uit van het noordoostelijke deel van de schans. Ook onder het huidige aanpalende gebouw zijn resten van Fort Sterreschans bewaard gebleven.

Behalve twee fragmenten van aardewerken pijpen zijn geen vondsten gedaan die een duidelijke relatie hebben met de schans.

De terreindelen buiten de bouwput waar het Romeinse niveau nog intact aanwezig is, worden in overleg tussen de initiatiefnemer en bevoegde overheid door planaanpassing beschermd. Vanwege de UNESCO-status van het gebied zijn hier in principe geen grondverstorende werkzaamheden toegestaan.

adobe acrobat document, 9.0